UZUMAKİ: SARMALIN DEHŞETİ

Uzumaki, Japon korku mangasının en özgün örneklerinden biri olarak korkuyu, canavarlar ya da ani korkutmalar üzerinden değil son derece tanıdık bir şekil olan sarmal üzerinden inşa eder. Junji Ito, gündelik hayatta her yerde karşımıza çıkan bu figürü yavaş yavaş bir takıntıya, ardından da kaçınılmaz bir felakete dönüştürür. Uzumaki, okuru ürkütmekle kalmaz; aynı zamanda onu huzursuz edici bir atmosferin içine çekerek rahatsız edici bir deneyim sunar. (Amanja, t.y.)

Hikâye, Kurouzu-cho adlı sıradan bir kasabada geçer. Başlangıçta masum görünen sarmal figürü, kasabanın her yerinde karşımıza çıkar: bulutlarda, bitkilerde ve hatta insan bedeninin içinde… Zamanla bu şekil, kasabanın tamamını etkisi altına alır. İnsanların düşünceleri dönüşür, gerçeklik algıları bozulur ve doğa, bu takıntının bir yansıması hâline gelir. Sarmal artık yalnızca bir figür değil, kasabanın gerçekliğini belirleyen bir güç hâline gelir.

(Ito, 1998-1999)

Hikâyedeki korku, okuyucuda anlık bir tehdit hissinin aksine kaçınılmaz bir çürüme ve teslimiyet duygusu yaratır. Uzumaki’nin en etkileyici yönlerinden biri de budur: Korku yavaş ve sistemli bir biçimde inşa edilir. Her bölümde sarmalın farklı bir biçimde ortaya çıkması, monotonluk yaratmak yerine tekinsizliği artırır. Okur, tıpkı kasaba halkı gibi, farkında olmadan bu sarmalın içine çekilir. Çünkü sarmal, insan zihninin saplantılara ne kadar kolay kapılabileceğinin güçlü bir sembolüdür. Bu yönüyle hikâye, “bireysel deliliğin” nasıl “toplumsal bir felakete” dönüşebileceğini çarpıcı biçimde gösterir.

Junji Ito’nun detaylı ve rahatsız edici çizimleri, hikâyenin etkisini daha da güçlendirir. Beden deformasyonları ve yüz ifadeleri, okurun zihninde kalıcı izler bırakır. Görsel anlatım metnin önüne geçmez. Aksine, onunla birlikte ilerleyerek korkuyu daha da somut hâle getirir. Tüm bu karanlık atmosferin içinde romantizm de yer alır.

Peki, Kurouzu-cho’da yaşananların bir anlamı var mıdır? Sarmal takıntısı neyi temsil eder? Kaçış mümkün müdür, yoksa her şey kabullenişten mi ibarettir? Uzumaki, bu sorulara net cevaplar vermek yerine okuru düşünmeye zorlar. Kesin olan tek şey şudur: Uzumaki’de korku, okuyucunun peşini bırakmaz ve insan iradesi, onu aşmak için her zaman yeterli olmayabilir.

Kaynakça

Amanja. (t.y.). Uzumaki manga review and summary. Amanja Reads.

Ito, J. (1998-1999). Uzumaki